- Broedplaats
- 19 maart 2026
- Leestijd: 3 minuten
Steward ownership: kies je voor de winst of voor de missie?
Veel ondernemers starten hun bedrijf vanuit een droom of een maatschappelijke rol. Maar in de huidige economie ligt de focus vaak op één ding: zoveel mogelijk winst maken voor de aandeelhouders. Vooral in de techwereld zie je dat bedrijven worden overgenomen door grote partijen, waarna de 'ziel' uit het product verdwijnt. Kan dat anders? Ja, met steward-ownership.
In gesprek met Gijsbert Koren (opent in nieuw tabblad) en Joost Diepenmaat over steward-ownership (opent in nieuw tabblad).
De splitsing van winst en zeggenschap #
In een normale structuur gaan zeggenschap (het stemrecht) en economisch recht (het recht op winst) hand in hand. Als aandeelhouder gebruik je je stem vaak om meer winst te krijgen. Steward-ownership splitst deze twee rechten:
- Zeggenschap: Dit ligt bij de 'stewards'. Zij sturen het bedrijf aan vanuit de missie. Dit is een taak in dienst van de onderneming, niet een recht om jezelf te verrijken.
- Winstrecht: Mensen die kapitaal inbrengen, kunnen nog steeds een eerlijke vergoeding krijgen. Maar deze winstuitkering is vaak begrensd. Er is een afspraak over wat 'genoeg' is.
Hierdoor blijft er meer geld over in het bedrijf om te investeren, te innoveren en reserves op te bouwen voor slechte tijden.
Waarom zou je voor Steward-ownership kiezen? #
Het klinkt misschien vreemd om de kans op een enorme zak geld bij verkoop op te geven. Toch heeft steward-ownership grote voordelen:
1. Behoud van je 'legacy' #
Vraag jezelf af: waarom is dit bedrijf jouw tijd waard? Is dat voor de hoogste verkoopprijs, of voor wat het bedrijf betekent voor de maatschappij en je medewerkers? Steward-ownership zorgt dat je levenswerk niet wordt uitgekleed door partijen die alleen naar de korte termijn kijken.
2. Digitale soevereiniteit #
Veel Nederlandse IT-bedrijven worden overgenomen door Amerikaanse of Chinese partijen. Hierdoor valt belangrijke data opeens onder buitenlandse wetgeving. Als een bedrijf steward-owned is, kan het niet zomaar worden verkocht. Dat maakt het een betrouwbare partner voor bijvoorbeeld de overheid.
3. Stabiliteit op de lange termijn #
Onderzoek laat zien dat steward-owned bedrijven op de lange termijn financieel net zo goed presteren als traditionele bedrijven. Ze zijn vaak weerbaarder tijdens crises omdat ze loyale relaties hebben met klanten en medewerkers.
De uitdagingen: juridisch hekken #
Op dit moment is het in Nederland nog best ingewikkeld om je bedrijf steward-owned te maken. De wet is namelijk ingericht op het belang van de aandeelhouder. Ondernemers moeten nu vaak met stichtingen werken om de structuur goed neer te zetten. Gelukkig wordt er gewerkt aan de rentmeester-vennootschap: een nieuwe variant op de bv waarmee je met één druk op de knop voor deze vorm kunt kiezen.
Is het iets voor jou? #
Steward-ownership is niet voor iedereen de beste oplossing. Wil je het onderste uit de kan halen bij een verkoop? Dan is dit pad niets voor jou. Maar run je een bedrijf omdat je midden in de maatschappij staat en wil je dat jouw missie ook over dertig jaar nog voortleeft? Dan is het tijd om de structuur van je eigenaarschap onder de loep te nemen.
Over Broedplaats #
In Broedplaats gaan we in gesprek over de toekomst van ondernemen, innovatie en maatschappelijke impact. Wil je geen aflevering missen of meer weten over onderwerpen zoals steward ownership? Bekijk hier alle afleveringen van Broedplaats